نوشته های برچسب خورده با ‘محمدرضا عارف’

امروز که با دوست عزیزی در فیس بوک چت می کردیم، ویدئویی از همایش حامیان حسن روحانی را در ورزشگاه شهید شیرودی برایم فرستاد، درحالی که مردم و طرفداران او از یک طرف سرود «یار دبستانی» می خواندند و از طرف دیگر از روحانی و عارف می خواستند تا در روزهای باقیمانده ائتلاف کنند. همین هم باعث شد که خیلی خلاصه بنویسم چرا اگر قرار بر رای دادن باشد باید حسن روحانی را انتخاب کنیم و چرا ائتلاف این دو می تواند در تضاد با آرای سعید جلیلی و حداد عادل کل معادله انتخابات امسال را بهم بزند.

در آخرین نظرسنجی روزانه موسسه آی پز (iPOS) که به صورت روزانه منتشر می شود (19 خرداد)، آرای آقای روحانی در میان رای دهندگانی که تصمیم به مشارکت در انتخابات دارند و کاندیدای خودشان را هم انتخاب کرده اند 12.4% است. این را مقایسه کنید با رای 7.2 درصدی او پس از مناظره اول و رای زیر 4 درصدی آقای روحانی قبل از آغاز تبلیغات رقابت های انتخابات ریاست جمهوری تا مشخص شود که شیب افزایش رای روحانی به اندازه ای مهم هست که بتوان در مورد آن تحلیل درست و حسابی ارائه کرد. آرای آقای روحانی بین مناظره اول و مناظره سوم تقریبا ثابت مانده بود و یکی، دو درصدی بالا و پایین رفت. در مناظره آخر اما ورق برمی گشت، به طوریکه همانطور که گفتم در نظرسنجی روزانه «آی پز» در روز یکشنبه آقای روحانی 12.4% رای دارد و البته هنوز تاثیر مناظره در این نظرسنجی ها به صورت کامل خودش را نشان نداده است.

چنین افزایش رایی برای محمدرضا عارف، کاندیدای دیگر اصلاح طلبان هم البته به نسبتی کمتر اتفاق افتاده  و ایشان از 5.9% در روز 10 خرداد به 8.1% در روز 19 خرداد رسیده است.

از آن طرف اگر در میان اصول گرایان بررسی کنیم به جز سعید جلیلی که از رای 11.8 درصدی روز 10 خرداد به 15.7% در روز 19 خرداد رسیده است، سایر کاندیداهای اصول گرا روند نزولی را طی کرده اند.

قالیباف که همواره بالای 30% آرا را داشت و حتی در 16 خرداد به 39% هم رسید، پس از مناظره سوم و آن اشتباه وحشتناک در خصوص دوباره برجسته کردن نقش خودش در حمله به کوی دانشگاه تهران به 29.8% در روز 19 خرداد تقریبا سقوط 9 درصدی را تجربه کرد. ولایتی که تا روز 13 خرداد، بعد از قالیباف نفر دوم بود، امروز با 10.1% رای نفر پنجم است. محسن رضایی هم بعد از رای 19.4 درصدی روز 10 خرداد با یک کاهش رای دو، سه درصدی روی خط 15 و 16 درصدی ثابت است و حداد عادل هم که با 3.9% آرا به همراه غرضی برای بدست آوردن رتبه هشتم با یکدیگر رقابت می کنند (البته اگر آقای حداد عادل زمین بازی را ترک نکند).

خب این آرا به ما چه می گوید؟ بگذارید به یک جدول دیگر از همین گزارش هم استناد کنم که اولا می تواند توجیه درستی در بالا رفتن رای سعید جلیلی و همچنین ضرورت ائتلاف روحانی و عارف برای رسیدن یکی از این دو نفر در مرحله دوم باشد.

مطابق جدول آرای منفی یعنی در پاسخ به این سئوال که به کدام کاندیدا به هیچ وجه رای نخواهید داد، آقای جلیلی 15.6% آرا، آقای حداد عادل 15.1% آرا، آقای روحانی 17.3% آرا و آقای عارف 12.8% آرا را به خودشان اختصاص داده اند. برای سایر کاندیداها – به غیر از آقای غرضی که در محاسبات من منظور نمی شود – رای منفی سایر کاندیداها زیر 10% است.

بر این اساس جمع آرای منفی آقایان جلیلی و حداد عادل به میزان 30.7% و جمع آرای منفی آقایان روحانی و عارف به میزان 30.1% است و می توان آنها را به عنوان دو بلوک اصلی متضاد یکدیگر تعریف کرد که به صورت مستقیم در برابر یکدیگر قرار  دارند. این فرض با جمع آرای مثبت این دو بلوک نیز تقریبا تقویت می شود. در پاسخ به این سئوال که در روز انتخابات به چه کاندیدایی رای می دهید، 19.6% پاسخگویان یکی از دو نفر آقایان حداد و جلیلی و 20.5% از پاسخگویان یکی از دو نفر آقایان روحانی و عارف را انتخاب کرده اند.

حال با توجه به اینکه آرای حداد نزولی و آرای سه نفر دیگر صعودی است، و با این فرض بدیهی که تضاد این دو بلوک انتخاباتی، یک تضاد ذاتی است می توان نتیجه گرفت که کناره گیری هر یک از این کاندیداهای (یعنی حداد عادل به نفع جلیلی و روحانی و عارف به نفع یکدیگر)، رای ائتلاف را لااقل به سمت رقیب متمایل نخواهد کرد و اتفاقا باعث هم افزایی رای هم خواهد شد. هرچند این هم افزایی در ائتلاف جلیلی – حداد عادل به دلیل ضعف ذاتی حداد عادل و نزول قابل پیش بینی رای او، اساسا معنی دار نیست اما برای ائتلاف روحانی و عارف به دلیل روند صعودی آرای آنها می تواند بسیار معنی دار باشد.

حال سئوال بعدی اینجاست که اگر ائتلاف ضروری است که البته هست، چرا عارف باید به نفع روحانی باید کنار برود و برعکس آن منطقی نیست؟ فارغ از شیب بیشتر افزایش رای روحانی نسبت به عارف که به خصوص پس از مناظره سوم تاکنون خودش را نمایان کرده است، برای بررسی دقیق تر این موضوع به اطلاعات بیشتری نیاز داریم که می توانیم آن را بر اساس جداول آرا به تفکیک جنس، سن، تحصیلات و اقامت در مناطق شهری یا غیرشهری پیدا کنیم. مطابق یافته های آماری بر اساس این جداول، نسبت آرای آقای عارف در میان زنان، جوانان (زیر 40 سال)، تحصیل کرده ها و افراد مقیم در مناطق شهری از آقای روحانی بیشتر است. این 4 گروه کسانی هستند که برخلاف قطب های مخالفشان یعنی مردان، افراد بالای 40 سال، افرادی که تحصیلات آکادمیک ندارند و افراد مقیم در مناطق غیر شهری، بیشتر می توانند در معرض و تحت تاثیر اخبار قرار بگیرند و یا قابلیت انتقال رای آنها بیشتر است. از همه مهم تر پیش بینی رای آنها نیز آسان تر به نظر می رسد. به بیان بهتر یک فرد تحصیل کرده یا حتی جوان راحت تر راضی می شود تا در صورت انصراف عارف به سود روحانی، به روحانی رای دهد تا رای دهنده ای که تحصیلات ندارد و در مناطق غیر شهری زندگی می کند و شاید هم اساسا در معرض خبر به اندازه کافی قرار نگیرد. اگر بخواهم مثال عددی بزنم می توانم به تفکیک رای دهندگان بر اساس سن اشاره کنم، 94.7% از کسانی که به عارف رای داده اند کمتر از 40 سال و فقط 5.3% بالای 40 سال هستند. این نسبت برای آقای روحانی 60 به 40 به نفع افراد زیر 40 سال است. در سایر موارد هم ترتیب نسبت ها به همان صورتی است که مطرح کرده ام.

بنابراین عجیب نیست که از آقای عارف انتظار داشته باشیم تا به نفع روحانی کنار برود. نه تنها آرای او الان کمتر از روحانی است بلکه ظرفیت انتقال آرای او به سمت روحانی از ظرفیت انتقال آرای روحانی به سمت عارف بیشتر است.

روایت انتخابات البته متغیرهای دیگری هم دارد. از جمله آرای زیاد تصمیم نگرفته که نسبت آنها از 60% در 10 خرداد به حدود 50% در 19 خرداد رسیده است و در این مدت تنها آرای روحانی، عارف و جلیلی (والبته غرضی) افزایش پیدا کرد و سایر کاندیداهای اصول گرا همه روند نزولی داشتند. هرچند هنوز از لحاظ علمی قابل اثبات نیست اما می توان اینگونه نتیجه گرفت که اگر ارای تصمیم نگرفته (فارغ از هر تحلیلی که از دلایل معرفی آنها به عنوان تصمیم نگرفته داشته باشیم) کمتر شوند منطقا به سمت این سه نفر ارجاع داده خواهند شد. به همه اینها هم اضافه کنید ائتلاف عارف و روحانی را که می تواند باعث هم افزایی رای هم شود. یعنی رای افراد تصمیم نگرفته را به آرای این دو اضافه کند که در آن صورت بازی انتخابات زیباتر و پیش بینی نتیجه آن هم هیجان انگیزتر خواهد شد.

این مقاله در ندای سبز آزادی منتشر شده است.areeeeef

Advertisements

اگر کسی به شما بگوید که انتخابات امسال ریاست جمهوری با مشارکت بالای 65% و افراد تصمیم نگرفته به میزان حداقل 41% همراه است، چه می کنید؟ جواب این سئوال مشخص است: اگر در هر کدام از کمپین های انتخاباتی نامزدها باشید، امید خودتان را از دست نمی دهید. شما هنوز شانس پیروزی در انتخابات ریاست جمهوری را دارید حتی اگر کاندیدایتان محمد غرضی (سید محمد غرضی) با زیر یک درصد اقبال عمومی، مطابق آخرین نظرسنجی ها باشد. الان دلایل خودم را توضیح می دهم.

در اکثر نظرسنجی های انتخاباتی، محمدباقر قالیباف در صدر قرار دارد. اما بگذارید به درصد آرای قالیباف نگاهی بیندازیم.

در بهترین حالت آرای قالیباف در سطح کشور بین 10 تا 15 درصد است و مطابق نظرسنجی خود ستاد قالیباف این رقم برای تهران 26% است. سایر کاندیداها هم به ترتیب آرایی بین 4 تا 5 درصد برای ولایتی و رضایی، 2 تا 3 درصد برای جلیلی و حداد عادل، 1تا 2 درصد برای روحانی و عارف و زیر یک درصد برای محمد غرضی را به خودشان اختصاص می دهند.

این آمار به ما می گوید که انتخابات تا امروز دو مرحله ای است و قالیباف شانس بالایی برای رفتن به دور دوم را دارد. اما سرجمع کل آرای کاندیداها بین 20 تا 25 درصد، اطلاعات بهتری هم به ما می دهد. این رقم از تعداد آرای تصمیم نگرفته که حداقل 41 درصد را شامل می شود، کمتر است و تقریبن از آرای 35 درصدی کسانی که مدعی شده اند در انتخابات شرکت نمی کنند نیز پایین تر است. این یعنی اینکه یک ستاد انتخاباتی اگر درست کمپین کند و در برنامه های تلویزیونی و به خصوص مناظره ها موفق باشد، پتانسیل این را دارد که خودش را در انتخابات بالا بکشد.

اما چرا اعتقاد دارم فردی در حد غرضی هم مطابق این آمار بی شانس نیست؟ جواب روشن است. 5 کاندیدای اول، بیشتر از 2 یا 3 سال است که کاندیدای انتخابات ریاست جمهوری هستند. هر روز در تلویزیون رئوس خبرها را به خودشان اختصاص می دهند و ابزار تبلیغاتی و رسانه ای آنان بی شمار و اساسن قابل مقایسه با 3 نفر آخر نیست. اما علی رغم تمام این تبلیغات انتخاباتی تاکنون، تنها حداکثر 20 تا 25 درصد آرای مردم به آنها تعلق می گیرد و این یعنی اینکه 3 کاندیدای آخر که تازه و شاید در دو مورد – روحانی و عارف – بعد از بیشتر از 8 سال فرصت تبلیغات انتخاباتی را پیدا کرده اند، می توانند آرای تصمیم نگرفته را به سمت خود جلب کنند. تاکید می کنم آرای تصمیم نگرفته ای که حداقل 41% است و هنوز حاضر نیستند به افرادی مانند ولایتی، قالیباف یا جلیلی و محسن رضایی رای دهند.

اگر اینگونه آرای انتخاباتی را تحلیل کنیم، متوجه می شویم که چرا قالیباف، عصبی ترین نامزد انتخاباتی پس از کاندیداتوری هاشمی رفسنجانی بود و چرا آن واکنش های هیستریک را علیه هاشمی نشان داد. حضور رفسنجانی بازی انتخاباتی قالیباف را بهم می زد که مطابق آن قصد داشت حداقل با آرای تهران و خراسان به دور دوم انتخابات برود. اما حضور هاشمی پیروزی در تهران را برای قالیباف غیرممکن می کرد و حتی امکان داشت انتخابات را در همان مرحله اول به نفع هاشمی تمام کند. همینطور که الان هم مطابق نظرسنجی های خود ستاد قالیباف در تهران، آرای وی در حد 26 درصد است.

اما هر یک از کاندیدا – و اینجا روحانی و عارف – چه باید بکنند که آرای بیشتری از تصمیم نگرفته ها را به خودشان اختصاص بدهند.

اگر بپذیریم که مهمترین مشکل جامعه امروز ایران، مشکلات اقتصادی است و با توجه به اینکه سیاست های بین المللی ماجرایی جویانه دولت احمدی نژاد – بخوانید دولت اصول گرا – و همچنین بحث هسته ای با مشکلات اقتصادی در ایران گره خورده است، تاکید روحانی و عارف باید بر این چند جمله طلایی باشد:

» ناکارآمدی اقتصادی میراث دولت احمدی نژاد – دولت اصول گرا – ست. روحانی یا عارف آمده اند تا با حل مشکلات بین المللی و آثار تحریم های خارجی – به خصوص تحریم نفت -، رابطه ایران را با دنیا بهبود ببخشند، صادرات دوباره نفت را احیا سازند تا امکان بهتر شدن وضعیت اقتصادی فراهم شود.»

برای اجرایی کردن این سیاست تبلیغی، هر یک از این دو کاندیدا می توانند رویکردهای مثبت و منفی تبلیغاتی داشته باشند.

انتخابات امسال در ترکیبی از تبلیغات مثبت و منفی انتخاباتی قرار دارد. مزیت رقابتی عارف، انتساب او به دولت اصلاحات با این شعار ویژه است که دولت اصلاحات موفق ترین دولت در جمهوری اسلامی از منظر شاخص های سیاسی و اقتصادی بود، با دنیا بهترین رابطه را داشت و بحث هسته ای را هم از طریق مدیریت عقلانی و توسط تیم کارشناسی زبده به خوبی مدیریت کرد. با این حال عارف باید یک یا دو برنامه ویژه اقتصادی داشته باشد و آن را مطرح نماید. «تورم را پایین می آورم و اشتغال ایجاد می کنم»، به تنهایی کافی نیست. چون هرکسی می تواند چنین ادعایی نماید، مهم این است که این ادعا با عدد و رقم و با محاسبات مشخص باشد. به عنوان مثال بگوید ما 1000 میلیون تومان درآمد داریم و 200 هزار تومان آن صرف فعالیت هایی می شود که ارزش و بازدهی ندارند (این فعالیت ها باید ذکر گردد، مانند فعالیت های خارج از کشور تبلیغاتی. خوب است لیستی از سمینارهای دولتی در داخل و خارچ ازکشور، نمایشگاه های زاید] سفرهای افراد منتسب به دولت و موارد ریز اینچنینی و جمع هزینه های آنان تهیه شود و در این قسمت ارائه گردد). این 200 هزار تومان را به جای آنکه در چنین فعالیت های خرج کنیم، در چرخه اقتصادی و اشغال خرج خواهیم کرد و می دانیم به ازای هر شغل باید 1 تومان خرح کنیم. از این طریق ما 200 هزار شغل ایجاد خواهیم کرد. به همین سادگی.

نکته دوم تاکید بر تبلیغات منفی است. یکی از مزیت های انتخابات امسال برای عارف و روحانی، انتساب اکثر کاندیداها به جناح اصول گرا و رابطه پیشینی خوب آنها با دولت احمدی نژاد است. همه به طریقی از احمدی نژاد تعریف کرده و نان رابطه با او را خورده بودند. امروز اما باید جواب بدهند. چه کسانی که به احمدی نژاد رای داده اند (مثل قالیباف و حداد عادل) و چه آنها که بارها او را مورد تمجید قرار دادند (مانند ولایتی و جلیلی).

به عنوان یکی از مهمترین نقاط ضعف احمدی نژاد می توان به سیاست های اقتصادی او اشاره کرد و اتفاقن باید به صورت مستقیم به تحریم های بین المللی و روابط تنش زای او با دنیا ربط پیدا کند. در ضمن باید اشاره شود در زمانی که اصلاح طلبان و نیروهای دلسوز نظام و انقلاب، این سیاست ها را مورد انتقاد قرار می دادند توسط همین اصول گرایان متهم به چوب گذاشتن لای چرخ دولت متهم می شدند.

در میان کاندیداهای موجود، سعید جلیلی بهترین هدف است. او به دلیل اینکه به صورت مستقیم منصوب احمدی نژاد است باید در سیاست های هسته ای مورد انتقاد قرار گیرد و هم آقای عارف و هم و به خصوص آقای روحانی می توانند این نقش را ایفا کنند.

یکی از ابزارهای مهم برای تبلیغات هدفمند، ایجاد دوقطبی های انتخاباتی است. دوقطبی ها، فرصت جهت گیری انتخاباتی را از سایر کاندیداها می گیرند و تمرکز تبلیغات را بر این دو قطبی ها متمرکز می کنند. اما امسال ما می توانیم توسط دو کاندیدای مجزا، دوقطبی های جدا از هم ایجاد کنیم. اولی در مورد سیاست های هسته ای و دوقطبی روحانی و سعید جلیلی بود. دومی هم دوقطبی عارف و قالیباف در مدیریت کشور و سیاست های اقتصادی.

این درست است که قالیباف تا امروز رای اول را میان کاندیداها دارد و همانطور هم که گفتم تمرکز تبلیغاتی او بر تهران و خراسان متمرکز است تا حداقل یکی از کاندیداهای راه یافته به دور دوم باشد، اما سیاست تبلیغی قالیباف که در تبلیغات سیاسی به آن Card Stacking یعنی «بازی با سکه یک طرفه» نامیده می شود بر تاکید بر تنها یک جنبه واقعیت تعلق دارد. قالیباف در برنامه گفت و گوی ویژه خبری از مجری برنامه پرسید که آیا پروژه ای در تهران وجوددارد که او برای آن زمان نداده باشد؟ خب سئوالی منطقی که لزومن بی جواب نیست. به نظر من آقای عارف می تواند از همین منظر از آقای قالیباف بپرسد که زمان داشتن پروژه ها مهم است، اما همه چیز نیست. مهمتر این است که پروژه ها در زمانی که ادعا می شوند به اتمام برسند. آیا آقای قالیباف حاضر است بگوید که این پروژه ها در چه زمانی به اتمام رسیدند و هزینه های پروژه ای که باید 10 ماهه تمام می شد، حالا که امروز به دلیل ضعف مدیریت، 20 ماهه تمام شده است را چه کسی باید بدهد؟ سئوالی که خود جواب سئول یا ادعای آقای قالیباف است و با تاکید بر مدیریت قالیباف در تهران ارائه می شود. اتفاقی که به نظر من آقای عارف باید با تاکید بر آن تمرکز خود را بر فعالیت های شهرداری در تهران متمرکز کند و از پتانسیل رای قالیباف در تهران بکاهد و البته رای خودش را در پایتخت افزایش دهد.

ترکیبی از رقابت های انتخاباتی مثبت و منفی و ایجاد دوقطبی های تبلیغاتی بازی را به زمین این 4 نفر (یعنی قالیباف، جلیلی، روحانی و عارف) می کشاند که در موارد مناقشه برانگیز، انتساب یا نردیکی آنها به احمدی نژاد برگ برنده اصلاح طلبان است. به خصوص وقتی که کل عملکرد اصول گرایان در یک کاسه به نام احمدی نژاد ریخته می شود.

 این مقاله در ندای سبز آزادی منتشر شده است.

aref va rohani

تا انتخابات صفحه ای است برای بررسی کمپین های انتخاباتی کاندیداهای ریاست جمهوری در ایران، احزاب، گروه های تشکیلاتی و اشخاصی که برای انتخابات ریاست جمهوری یازدهم در ایران آماده می شوند و مدتی است که تبلیغات غیررسمی خود را در شبکه های اجتماعی، وب سایت های خبری و وبلاگ های سیاسی آغاز کرده اند. در این صفحه به سراغ این کمپین ها می روم که گاه به نام اشخاص و گام به نام گروه های سیاسی خودشان را برای خرداد 1392 آماده می کنند. طی هفته های گذشته ضمن بررسی طیف های سیاسی معطوف به انتخابات، برخی کاندیداهای منتسب به اصول گرایان – فارغ از اینکه این انتساب تا چه حد نمایاست – از قبیل آقایان سعید جلیلی، کامران باقری لنکرانی، محمد باقر قالیباف، محسن رضایی و اسفندیار رحیم مشائی را بررسی کردم. در این هفته به سراغ یکی از کاندیداهای نزدیک به اصلاح طلبان، دکتر محمد رضا عارف می روم. هرچند اصلاح طلبان در کلام بزرگان خود و مهمترین آنها محمد خاتمی و اخیرن محمد موسوی خوئینی ها، هرگونه حضور یک نامزد اصلاح طلب را در شرایط فعلی برای انتخابات سال 92 رد کرده اند اما برخی از آنان از جمله همین آقای عارف و کسانی مانند محمدعلی نجفی و اسحق جهانگیری، تلاش هایی برای بررسی شرایط و امکان حضور یا عدم حضور در انتخابات را آغاز کرده اند و حتی کمپین هایی هم در شبکه های اجتماعی در تایید و عدم تایید آنها برای حضور در انتخابات سال 92 تشکیل شده است.

در سال 87 و قبل از آنکه سید محمد خاتمی کاندیداتوری خود را برای انتخابات دهم ریاست جمهوری اعلام نماید، محمدرضا عارف، یکی از گزینه های مطرح درون جبهه اصلاحات برای نامزدی انتخابات بود. او در اواخر سال 86 با شعار دولت تفاهم ملی و طرح مسئله نجات، اعلام کاندیداتوری کرد و سیاست های کاری اش را هم به صورت اجمالی در مصاحبه ای با روزنامه اعتماد علام نمود. عارف در بهار سال 1387 هم اعلام کرد که برای بررسی دستاوردهای دولت خاتمی و مقایسه آن با دولت احمدی نژاد حاضر است با افراد کابینه احمدی نژاد مناظره کند تا «زمینه لازم برای بررسی علمی و غیر شعاری هر دو رئیس جمهور فراهم شود. یک سایت اینترنتی هم با عنوان «دکتر محمدرضا عارف، اولین کاندیدای انتخابات ریاست جمهوری دهم» با شعار «یا علی مدد… همراه شو عزیز» تشکیل شد که بیانگر این دیدگاه دکتر عارف بود که یک کاندیدای ریاست جمهوری باید یک سال قبل از انتخابات، خودش را برای حضور در انتخابات آماده کند و در معرض نقد و پرسش قرار گیرد. دکتر عارف قصد داشت با این مقدمات خود را مهیای کاندیداتوری برای انتخابات ریاست جمهوری کند، اما در همین حین که برای تهیه مقدمات کاندیداتوری آماده می شد، با اعلام کاندیداتوری خاتمی، به عنوان رئیس ستاد انتخاباتی او معرفی و پس از کناره گیری خاتمی به نفع موسوی هم، دیگر وارد بازی انتخابات نشد.

دو سال پیش از آن، برای انتخابات مجلس هشتم شورای اسلامی هم که اصلاح طلبان قصد داشتند با لیست واحد شرکت کنند، محمدرضا عارف گزینه دوم اصلاح طلبان برای سرلیستی بود. او ابتدا منتظر ماند تا تکلیف نامزدی دکتر معین – که در صورت اعلام کاندیداتوری، گزینه اول سرلیستی اصلاح طلبان بود – مشخص شود و پس از عدم ثبت نام دکتر معین، دکتر عارف ثبت نام کرد. هرچند در هیاهوی تایید و رد صلاحیت در آن روزها، و در اعتراض به شورای نگهبان از کاندیداتوری استعفا داد. دکتر عارف البته در دولت دوم محمد خاتمی هم پس از آنکه دکتر معین، معاونت اولی خاتمی را نپذیرفت، به عنوان معاون اول انتخاب شد تا در حلقه نزدیک ترین بروکرات های دور و بر خاتمی قرار گیرد و پس از پایان ریاست جمهوری خاتمی هم در بنیاد باران، به ریاست هیات مدیره این بنیاد که مجموعه ای از همکاران خاتمی در دولت وی را شامل می شوند انتخاب گردد.

دکتر عارف پس از کناره گیری خاتمی در سال 87 به نفع میرحسین موسوی، دیگر در جمع های سیاسی حاضر نشد و در حوادث بعد از انتخابات 88 هم ترجیح داد سکوت کند و به همان عضویت در شورای عالی انقلاب فرهنگی و مجمع تشخیص مصلحت نظام قناعت نماید. همین سکوت و عدم تایید موسوی هم باعث شد که این یزدی بوروکرات که گفته می شود مرجع تقلید وی آیت الله خامنه ای است، پس از سال 88 در حلقه آنچه که «فتنه گر» نامیده می شوند، قرار نگیرد و حتی به سیاق برچسب زنی جناح راست، در زمره «بی بصیرتان» هم نباشد و منتظر سال 91 گردد که با آغاز ان، زمزمه های کاندیداتوری اش هم در انتخابات ریاست جمهوری پیش روی مطرح شود و خودش هم در مصاحبه ای با خبر آن لاین بر این موضوع تاکید نماید. هرچند که در این مصاحبه کاملن از پاسخ به سئوال هایی در مورد حوادث سال 88 طفره می رود و در حالی به امید انتخابات ریاست جمهوری آینده است که در مورد انتخابات ریاست جمهوری گذشته، سکوت کردن و حرف نزدن را ترجیح می دهد.

از عارف در چند ماهه اخیر، دو نقل قول متضاد منتشر شده است. اولی در هماهنگی با خاتمی و اینکه تنها در صورتی وارد رقابت های انتخاباتی می شود که تایید آقای خاتمی را داشته باشد و دومی هم اینکه در هر شرایطی قصد دارد کاندیدای انتخابات ریاست جمهوری یازدهم باشد و حتی به دو میلیون رای هم قانع است (منبع، شنیده های نویسنده). این نقل قول دوم البته پس از آن است که آقای خاتمی با اعلام پیش شرط های انتخاباتی، تقریبن بر عدم کاندیداتوری اصلاح طلبان در انتخابات ریاست جمهوری یازدهم تاکید کرد و گفت که ضرورتی ندارد اصلاح طلبان در انتخاباتی حاضر باشند که برای آنها محلی از اعراب وجود ندارد. در مورد این موضوع و عدم نسبت عارف با اصلاح طلبان، محمدرضا خاتمی، دبیرکل سابق جبهه مشارکت هم گفته است که «کاندیداتوری او ربطی به اصلاح طلبان ندارد».

هرچند در این میان، اصول گرایان خیلی تمایل دارند تا افرادی مانند عارف یا مهرعلی زاده که امکان پیروزی آنها در انتخابات ریاست جمهوری پایین است به نمایندگی از اصلاح طلبان وارد بازی انتخابات شوند تا پس از انتخابات مدعی گردند که اصلاح طلبان هم در انتخابات حاضر بودند اما شکست خوردند. بازی اصول گرایان برای انتخابات ریاست جمهوری حضور یک اصلاح طلب راضی – افرادی در شکل و شمایل محمدرضا عارف – است که انتخابات برای آنها فرصتی برای اثبات خود، اما شکست اصلاح طلبان است. هرچند هم اگر زمانی صادق زیباکلام، استاد دانشگاه تهران، گفته باشد که اگر عارف در انتخابات شرکت کند، «دوم خرداد» تکرار خواهد گردید. اما کمتر کسی است که در میان اصلاح طلبان این ادعای آقای زیباکلام را جدی بداند و در این امر تردید داشته باشد که حضور عارف و امثال او به نوعی پروژه اعلام شکست اصلاح طلبی است. در اینجا توضیح داده ام چرا حضور اصلاح طلبان با کاندیدای حداقلی نظیر عارف، بزرگ ترین اشتباه اصلاح طلبان است.

برای دکتر عارف و با موضوع انتخابات 4 صفحه در فیس بوک وجود دارد. اولین آن «ائتلاف اصلاح طلبان برای انتخابات ریاست جمهوری» است که پیش از این با عنوان «کمپین حمایت از دکتر محمدرضا عارف برای ریاست جمهوری» مطرح بود و سپس تغییر نام داد (احتمالن به دلیل موارد مطرح شده در انتقاد از کاندیداتوری عارف). این صفحه البته نسبت به مواضع سیاسی عارف، خیلی آوانگاردتر عمل می کند. عکس هایی از موسوی و کروبی، خبرهایی از سایت کلمه و روزنامه تک صفحه ای آن و البته یه گزارش جالب از مقایسه عملکرد اقتصادی دولت خاتمی با احمدی نژاد. با اینحال این صفحه در تعیین نسبیت کاندیداتوری عارف با انتخابات ریاست جمهوری یازدهم، بیشتر از آنکه به بررسی توانایی های محمدرضا عارف بپردازد سعی کرده است از رابطه کاری میان عارف و خاتمی برای تبلیغ او استفاده کند. در این صفحه یک نظرسنجی هم گذاشته شده و این سئوال را مطرح کرده است که «در صورت عدم کاندیداتوری خاتمی، چه کسی را مناسب می دانید؟» در میان گزینه ها اسامی افرادی مانند عبداله نوری، سید حسن خمینی و محمدرضا خاتمی هم به چشم می خورند. این در حالی است که این سئوال پیش از این فقط حسن خمینی و محمدرضا عارف را به عنوان گزینه ارائه کرده بود. در بین مطالب منتشر شده در این صفحه، تاکید اصلی بر عدم توانایی قالیباف برای ریاست جمهوری حالا یا به طریق شبیه سازی او با احمدی نژاد – هر دو شهردار تهران بودند – و یا با انتشار گزارشی در مورد شکایت تیم احمدی نژاد از قالیباف به دلیل انتشار یک فایل صوتی در سال 87 است که البته با توهین به احمدی نژاد همراه بود. در این لینک، گزارش کامل تری از صفحات فیس بوکی کاندیداها را از جمله ضعف های قبلی این صفحه در تاکید بیش از حد بر نقش خاتمی ارائه کرده ام. ضمن اینکه نمی دانم به چه دلیل، اما این صفحه در فواصل زمانی زیاد به روز می شود و برخلاف صفحات نزدیک به قالیباف و رضایی که تعاملی هستند، در این صفحه و سایر صفحات مشابه نزدیک به عارف، رابطه دوسویه ای وجود ندارد.

مخالفان کاندیداتوری عارف در فیس بوک صفحه ای با عنوان تقاضا از دکتر عارف برای عدم شرکت در انتخابات ایجاد کرده اند که گفته می شود کار طرفداران قالیباف است و البته با توجه به مطالب منتشر شده در صفحه چندان بیراه هم نیست. به نظر هم می رسد عکسی که از عارف همراه با مشائی در این صفحه کار شده، در راستای همان تخریب عارف باشد. هرچند این صفحه این روزها دیگر چندان فعال نیست. به صفحات دکتر محمدرضا عارف و محمدرضا عارف در فیس بوک هم سری بزنید. اولی با یکی، دو تا عکس از خاتمی و عارف، تنها 21 عضو دارد. اما دومی جالب است؛ حتی یک بار هم لایک نخورده است.

دکتر عارف برای انتخابات ریاست جمهوری سال 92 مزیت رقابتی ویژه ای ندارد؛ یا لااقل تاکنون نشان نداده است. او تنها بر رابطه اش با خاتمی تاکید دارد و اینکه همکاران او همیشه از هر دو جناح سیاسی کشور بوده اند. اما اینها به تنهایی برای حضور در انتخابات کفایت نمی کنند. دولت «تفاهم ملی» هم که توسط او مطرح می شود یک ایده انتزاعی است و واجد شعارهای عینی نیست. عارف برای تبلیغات در شبکه های اجتماعی که می توانند نقش اتاق فکر و افکارسنج را ایفا کنند، برنامه مشخصی ندارد؛ برخلاف افرادی مانند جلیلی و قالیباف که حتی وبلاگ های استانی و شهرستانی برای هماهنگی کارها در استان ها دارند، از آقای عارف در این موار چیز زیادی به جشم نمی خورد. در مصاحبه هایی هم که از او منتشر شده، در عین تلاش برای حضور در انتخابات، هیچ برنامه انتخاباتی ویژه ارائه نشده است. برای کسی که مدعی است در همیشه زندگی، هر کجا که بوده، شاگرد اول بوده، به نظر نمی رسد که بازی انتخابات به اندازه درس خواندن و شاگرد اول شدن آسان باشد. او این روزها به جای اینکه در میان جناح منتسب به خود برای حضور در انتخابات طرفدار داشته باشد، این مخالفان سیاسی اش هستند که او را به ثبت نام در انتخابات فرا می خوانند. شاید آقای عارف و مخالفان سیاسی اش در جناح اصول گرا چیزهایی می دانند که اصلاح طلبان از آن غافل مانده اند. آینده همه چیز را اثبات خواهد کرد.

این مقاله در روز آن لاین منتشر شده است.

عارف در کنار خاتمی در افطاری محمدرضا تابش – منبع سفیر